سوره ی کوثر

طارق نیوز: در ادامه ترجمه ، تفسیر و شان نزول سوره ی مبارکه ی کوثر را می خوانیم ...

تفسیر سوره ی کوثر از کتاب تفسیر المیزان

سوره کوثر مکی است و سه آیه دارد

ترجمه آیات

به نام خداوند بخشایشگر و مهربان

محققاً ما به تو خیر کثیر (فاطمه (علیهاالسلام‏)) دادیم (1).

پس به شکرانه‏اش برای پروردگارت نماز بخوان و قربانی کن (2).

و بدان که محققا شماتت‏گوی و دشمن تو ابتر و بلا عقب است (3).

تفسیر آیات

در این سوره منتی بر رسول خدا (صلی‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم‏) نهاده به اینکه به آن جناب کوثر داده، و این بدان منظور است که آن جناب را دلخوش سازد و بفهماند که آن کس که به وی زخم زبان می‏زند که اولاد ذکور ندارد و اجاق کور است، خودش اجاق کور است، و این سوره کوتاه‏ترین سوره قرآن است، و روایات در اینکه آیا این سوره در مکه نازل شده و یا در مدینه مختلف است، و ظاهرش این است که در مکه نازل شده باشد.

و بعضی از مفسرین به منظور جمع بین دو دسته روایات گفته‏اند: ممکن است دو نوبت نازل شده باشد یکی در مکه و بار دیگر در مدینه.

انا اعطیناک الکوثر در مجمع البیان می‏گوید: کلمه کوثر بر وزن فوعل به معنای چیزی است که شانش آن است که کثیر باشد، و کوثر به معنای خیر کثیر است.

ولی مفسرین در تفسیر کوثر و اینکه کوثر چیست اختلافی عجیب کرده‏اند: بعضی گفته‏اند: خیر کثیر است.

و بعضی معانی دیگری کرده‏اند که فهرست‏وار از نظر خواننده می‏گذرد:

1 - نهری است در بهشت.

2 - حوض خاص رسول خدا (صلی‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم‏) در بهشت و یا در محشر است.

3 - اولاد رسول خدا (صلی‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم‏) است.

4 - اصحاب و پیروان آن جناب تا روز قیامت است.

5 - علمای امت او است.

6 - قرآن و فضائل بسیار آن.

7 - مقام نبوت است.

8 - تیسیر قرآن و تخفیف شرایع و احکام است.

9 - اسلام است.

10 - توحید است.

11 - علم و حکمت است.

12 - فضائل رسول خدا (صلی‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم‏) است.

13 - مقام محمود است.

14 - نور قلب شریف رسول خدا (صلی‏الله‏علیه‏وآله‏وسلّم‏) است.

و از این قبیل اقوالی دیگر که به طوری که از بعضی از مفسرین نقل شده بالغ بر بیست و شش قول است.

صاحبان دو قول اول استدلال کرده‏اند به بعضی روایات، و اما باقی اقوال هیچ دلیلی ندارند به جز تحکم و بی دلیل حرف زدن، و به هر حال اینکه در آخر سوره فرمود: ان شانئک هو الابتر با در نظر گرفتن اینکه کلمه ابتر در ظاهر به معنای اجاق کور است، و نیز با در نظر گرفتن اینکه جمله مذکور از باب قصر قلب است، چنین به دست می‏آید که منظور از کوثر، تنها و تنها کثرت ذریه‏ای است که خدای تعالی به آن جناب ارزانی داشته، (و برکتی است که در نسل آن جناب قرار داده)، و یا مراد هم خیر کثیر است و هم کثرت ذریه، چیزی که ...

برخلاف پیش بینی های دشمنان پیامبر که ادعا می کردند نسلی از آن حضرت باقی نخواهد ماند، اما به واسطه حضرت فاطمه(س) تنها فرزند رسول خدا، نسل پاکی به وجود آمد که منشاء تمام خوبیهای جهان شده و به برکت آنها اسلام حفظ شد.

فاطمه دختر نبوت، همسر ولایت و مادر امامت است در حالیکه بسیاری حضرت محمد(ص) را به واسطه نداشتن فرزند پسر سرزنش کرده و پیش بینی می کردند که نسلی از پیامبر باقی نخواهد ماند .

از دیدگاه بسیاری از مفسران سوره کوثر در شأن فاطمه زهرا و فرزندان او نازل شده است .

" انا أعطیناک الکوثر . فصل لربک وانحر. ان شانئک هو الأبتر.

محققا ما به تو خیر کثیر (فاطمه ) دادیم . پس به شکرانه اش برای پروردگارت نماز بخوان و قربانی کن . و بدان که محققا شماتت گوی و دشمن تو ابتر و بلا عقب است ."

در تفسیر نمونه آمده است که فخر رازی مفسر اهل سنت در تفسیر کبیر نوشته است: " قـول سوم این است که این سوره به عنوان رد بر کسانی نازل شده که عدم وجود اولاد را بر پیغمبر اکـرم خرده می گرفتند، بنابراین معنی سوره این است که خداوند به او نسلی می دهد که در طـول زمـان باقی می ماند ... هزاران هزار از فرزندان فاطمه در سراسر جهان پخش شدند، در میان آنها نویسندگان و فقها و مـحـدثان و مفسران والامقام و فرماندهان عظیم بودند که با ایثار و فداکاری در حفظ آیین اسلام کوشیدند. "

بسیاری از بزرگان عـلـمای شـیعه یکی از روشنترین مصداقهای آن را وجود مبارک فاطمه دانـسـتـه اند چرا که شأن نزول آیه می گوید: آنها پیغمبر اکرم را متهم می کردند که بلاعقب است، قرآن ضمن نفی سخن آنهامی گوید: « ما به تو کوثر دادیم ».

از ایـن تـعـبیر استنباط می شود که این خیر کثیر همان فاطمه زهرا است زیرا نسل و ذریه پـیـامـبـر بـه واسطه همین دختر گرامی در جهان انتشار یافت، نسلی که نه تنها فرزندان جـسـمـانی پیغمبر بودند بلکه آیین او و تمام ارزشهای اسلام را حفظ و به آیندگان ابلاغ کردند .